SKRZYP Equisetum (Equisetaceae)
Nazwy ludowe/regionalne: bajkarsko, chwaszczka, jedlina polna, jodełka, koci ogon, kostka, koszczka, krzemionka przęcka, przęstka, sprzęczka, strzepka, zgrzyb, chwoszcz, koński ogon, sprzączka, koszczka, strzębka, jedlinki.
Skrzyp, obok widłaków i paproci, to jedna z najstarszych roślin na Ziemi. Wiedzę o nim zawdzięczamy pracy pokoleń paleontologów, którzy analizując szczątki i odciski w skałach osadowych, stopniowo odkrywają jego historię. Górnicy często znajdują odciski pni i liści tych roślin, niegdyś osiągały ponad 30 metrów wysokości. Były bardzo podobne do dzisiejszych skrzypów, a ich budowa niemal się nie zmieniła. Znaleziska w kurhanach wskazują, że stanowiły także pokarm ludzi.
Skrzypy można uznać za wyjątkowo udany cud natury. Mają prostą budowę, nie tworzą kwiatów, owoców ani nasion, rozmnażają się przez zarodniki. Być może właśnie to pozwoliło im przetrwać setki milionów lat.
Takiego olbrzyma w Polsce nie znajdziemy.
Nazwę skrzypowi nadał Pliniusz (23–79 n.e.), a jego właściwości lecznicze opisywał już Dioskurydes. Paracelsus stosował go jako środek przeciwkrwotoczny, moczopędny i oczyszczający krew. Syreniusz zalecał skrzyp przy krwiopluciu, gruźlicy, czerwonce oraz do leczenia ran, podkreślając jego wpływ na gojenie i poprawę kondycji skóry.
Sebastian Kneipp uznawał skrzyp za niezastąpiony środek przy krwawieniach, chorobach nerek i pęcherza oraz trudno gojących się ranach, stosowany także zewnętrznie w postaci okładów.
Ksiądz Kunzle zalecał codzienne picie naparu, przypisując mu działanie przeciwbólowe i wzmacniające, a także opisywał jego skuteczność przy kamicy.
Dr Czarnowski tak pięknie opisał zastosowanie ziela:
” Naparzanie od cierpień pęcherza, wyrzutów, ran, wrzodów, nawet rakowych, liszai żrących, polipa w nosie, cuchu z nosa. Przeciwko krwawieniu z nosa, przeciągać nosem odwar skrzypowy. Wewnątrz: herbata, na przeczyszczenie żołądka, dla złagodzenia boleści w kamieniu i piasku oraz dla ulgi w trudnym moczu; od wodnej puchliny, od krwawych wymiotów i krwioplucia (z dodatkiem mięty).”
Skrzyp polny
W Polsce występuje kilka gatunków skrzypu: polny (Equisetum arvense), gałęzisty (Equisetum ramosissimum), pstry (Equisetum variegatum, leśny (Equisetum sylvaticum), bagienny (Equisetum fluviatile), łąkowy (Equisetum pratense), zimowy (Equisetum hyemale) i błotny (Equisetum palustre). Wszystkie gatunki mają podobne właściwości poza dwoma wyjątkami. Dwa gatunki błotny i łąkowy mają działanie lekko toksyczne, dlatego zbierając ziele skrzypu należy unikać podmokłych i wilgotnych terenów, te z pól, miedz i suchych łąk są bezpieczne.
Wiosną, zwykle w kwietniu skrzyp polny, wytwarza szyszkokształtne pędy zarodnionośne, które wyrastają bezpośrednio z ziemi. Ze wszystkich gatunków występujących w naszym kraju takie wiosenne szypułki wytwarza jeszcze tylko skrzyp olbrzymi, chroniony gatunek podmokłych zarośli i lasów, w Polsce pospolity jedynie na Pogórzu Karpackim. Pozostałe gatunki mają mniejsze pędy zarodnionośne, wyrastające bezpośrednio na głównym pędzie.
Kwiatostany skrzypu polnego
MAGIA
Skrzyp jest związany z żywiołem ziemi, ziele uwrażliwia na świat i istniejące w nim widzialne i niewidzialne energie, wspomaga rozwój jasnowidzenia, prognozowania przyszłości i uzdrawiania. Wspomaga finanse i płodność.
Ziele skrzypu noszone przy sobie prostuje skomplikowane sprawy urzędowe, zapewnia przychylność osób na wysokich stanowiskach, skłania do działań zgodnych z prawem.
Noszony w portfelu lub trzymany z pieniędzmi zapewnia poczucie bezpieczeństwa materialnego, chroni dobra osobiste, zabezpiecza przed rozrzutnością i i niepotrzebnymi wydatkami.
Używany podczas medytacji ułatwia sprecyzowanie swoich życzeń i pragnień.
Świeże ziele skrzypu włożone pod prześcieradło wzmacnia potencjał seksualny u mężczyzn i sprzyja płodności.
Dawniej z wiosennych szypułek skrzypu polnego robiono zupę, a dzieci jadały je na surowo.
W Japonii znane jako tsukushi, są uważane za przysmak i jada się tam nie tylko szypułki, ale również całą łodygę, na której wyrastają.
W Rosji podziemne bulwki skrzypu polnego zbierano z powierzchni głęboko zaoranych pól, u nas też to się zdarzało, choć nieco rzadziej.
Bulwki korzeniowe i obrane młode pędy skrzypu polnego wychodzące z ziemi jadło na surowo lub gotowane kilka plemion Ameryki Północnej, np. Clallam.
Nitinahtowie jedli pędy tego skrzypu podczas podróży, by zapewnić sobie źródło wody.
Inuici z Alaski poszukiwali bulwek skrzypu polnego w podziemnych magazynach lemingów i innych gryzoni.
W czasach głodu zdarzało się też w naszym kraju jedzenie młodych pędów wegetatywnych skrzypu polnego, czyli tych z liśćmi.
Szypułki skrzypowe są ciekawym dodatkiem do wszelkich potraw, np. zup, sosów, sałatek, zapiekanek. Dość neutralne w smaku, mają ciekawy wygląd i zaskakującą chrupiąco-mączystą konsystencję. Ponieważ są lekko gorzkie, lepiej ich długo nie gotować żeby goryczka nie przeszła do innych składników potrawy. Dodawać je należy w ostatniej chwili gotowania lub na surowo.
Wyciągi ze skrzypu działają moczopędnie, przeciwobrzękowo i odtruwająco, zapobiegają kamicy moczowej, wykazują działanie przeciwmiażdżycowe i przeciwnowotworowe. Wzmacniają i uszczelniają naczynia krwionośne, stabilizują błony komórkowe, regulują metabolizm oraz poprawiają elastyczność skóry i błon śluzowych, przeciwdziałając zmarszczkom.
Zwiększają krzepliwość krwi, wspomagają przyswajanie wapnia, ograniczają drobne krwawienia oraz dostarczają krzemionki, potasu i magnezu.
Kuracje skrzypem stosuje się w następujących schorzeniach.
Jako łagodny środek moczopędny w schorzeniach dróg moczowych, zmniejszonym przesączaniu w kłębkach nerkowych, pomocniczo w gośćcu, skazie moczanowej, zatrzymaniu wody i elektrolitów (obrzęki), początkach kamicy moczowej. Również w niektórych chorobach skórnych wywołanych nagromadzeniem szkodliwych metabolitów we krwi, jednak rzadko per se, zwykle w zestawieniu z innymi surowcami. Również w niektórych zaburzeniach metabolicznych, w okresie pooperacyjnym w celu przyspieszenia gojenia i odnowy tkanki łącznej, pomocniczo w miażdżycy, większych uszkodzeniach skórki (np. oparzenia), zwiększonej przepuszczalności i zmniejszonej elastyczności ścian naczyń włosowatych, a nawet jako adiuvans w chemioterapii gruźlicy płuc. Zaleca się zwłaszcza osobom w wieku podeszłym z niedoborem krzemu, utrudnioną resorpcją soli wapnia z pokarmów oraz zespołem złego wchłaniania wskutek zmian zanikowych w błonie śluzowej przewodu pokarmowego. Korzystne jest także dla kobiet ciężarnych i karmiących dla utrzymania wysokiego poziomu krzemu w osoczu krwi. Niekiedy jako adiuvans w nadmiernych krwawieniach miesiączkowych (metrorrhagia), krwotokach macicznych (metrorrhagia), krwawieniach z żylaków odbytu, owrzodzeń okrężnicy i wrzodów żołądka lub dwunastnicy, również w krwawieniach z nosa i płuc.
Surowcem jest całe ziele można je zbierać od czerwca do września i suszyć w temperaturze do 60 stopni C. Suszone ziele powinno być kruche i mieć przyjemny zapach siana. Najlepiej ziele zemleć i przesypać do szklanego naczynia.
Skrzyp jest dość trudnym surowcem z uwagi na sposób przyrządzania, jest surowcem silnie zmineralizowanym. Ściany komórkowe są przesycone solami wapnia i krzemu, które nie przepuszczają wody. Niemożliwa staje się wówczas ekstrakcja (wypłukiwanie) składników czynnych czyli zwykłe zaparzanie.
Ziele skrzypu wymaga gotowania!
Tylko wtedy ściana komórkowa należycie mięknie i rozpada się, uwalniając z wnętrza składniki aktywne. Do odwaru przechodzą również sole mineralne i przyswajalna krzemionka.
ODWAR
Odwar przygotować z 1 łyżki ziela na szklankę wody (rozdrobnienie surowca ułatwia ekstrakcję). Gotować 15-20 minut, następnie odstawić pod przykryciem na 30 minut.
Pić po 100 ml 4 razy dziennie.
Zewnętrznie stosować do płukanek włosów, okładów na oczy (przy stanach zapalnych spojówek, siatkówki, naczyniówki i białkówki), a także do przemywań skóry, opryszczki i stanów zapalnych.
Można używać również do irygacji pochwy oraz lewatyw przy hemoroidach i świądzie.
MACERAT
1 szklankę mielonego świeżego ziela zalać 3 szklankami ciepłej przegotowanej wody. Odstawić na 6-8 godzin, przecedzić.
Pić 100 ml 2 razy dziennie, lub 50 ml 4 razy dziennie.
Zastosowanie zewnętrzne jak przy odwarze.
INTRAKT
Nalewki są mało efektywne i zawierają jedynie flawonoidy oraz alkaloidy. Jeśli już ktoś się decyduje na taki sposób to należy pogotować ziele, w małej ilości wody, po czym dodać gorący alkohol 40% i macerować jeszcze przez przynajmniej 2 tygodnie, po czym dopiero przefiltrować. Taki macerat-intrakt można zażywać 4 razy dziennie po 1 łyżce jako diureticum i metabolicum.
Robi się to następująco: 4 łyżki ziela świeżego lub suchego (świeże zawsze lepsze) rozdrobnić w młynku lub maszynce do mięsa, zalać 200 ml wody, gotować 15 minut, następnie dodać 200 ml alkoholu 40%, dosypać jeszcze dwie łyżki ziela rozdrobnionego i zamknąć w słoju na 2 tygodnie.
SKRZYPOWA WODA KRZEMIONKOWA receptura Ojca Grande
„Kto chce mieć w domu dobrą krzemionkową wodę, którą orzeźwi się o każdej porze roku, niech zrobi tak: Pół kilograma suszonego skrzypu pokruszyć, wsypać do emaliowanego garnka. Zalać przefiltrowaną wodą i zostawić na noc. Rano pogotować 20 minut, odstawić niech się ustoi. Przecedzić przez niezbyt gęste sitko. Wlać do kamiennego wyziębionego garnka. Garnek paruje i nie pozwoli, by woda się nagrzała. Tak pozyskujemy krzemionkę. Wyśmienitą, twardą wodę wprost do picia.”
MIESZANKA dr. Różańskiego
Stosować przy schorzeniach wątroby, pęcherzyka żółciowego, zaburzeniach metabolicznych, zaparciach, obrzękach.
Mieszamy w równej ilości liście czarnej porzeczki, kłącze perzu, ziele skrzypu, owoc jałowca, korzeń wilżyny.
Łyżkę mieszanki zalewamy szklanką wrzątku, parzymy pod przykryciem 15-20 minut.
MIESZANKA GRZEGORZA SROKI
Mieszanka pomocna przy kamicy nerkowej.
SKŁADNIKI: 100 g. nawłoci, po 50 g. skrzypu (zmielonego na proszek), liści brzozy, koszyczku rumianku, kłącza perzu, 50 znamię kukurydzy 20 g. pokrzywy.
1 łyżkę ziół zalewamy 250 ml. wody, parzymy 30 minut. Spożywamy 3 razy dziennie przez 12 dni. Następnie przerywamy na 5 dni. Następną kurację przeprowadzamy 10 dni.
KĄPIEL KRZEMIONKOWA
200 g. skrzypu, 1 szklanka posiekanej pokrzywy, 2 litry wody, 5-10 kropli olejku lawendowego.
Zioła gotować 4 minuty na wolnym ogniu pod przykryciem. Odcisnąć, dolać do wody w wannie o temperaturze 37 stopni C, dodać olejek. Kąpiel powinna trwać około 30 minut.
A to moja prywatna plantacja skrzypu
WYCIĄG GLICERYNOWY receptura Dr. H. Różański
Sproszkowane ziele skrzypu można poddać maceracji, aby zwiększyć jego przyswajalność. W tym celu świeże lub suche ziele zmielić, a następnie na każdą łyżkę dodać: 1 łyżeczkę gliceryny, 1 łyżeczkę alkoholu (30–40%) oraz 1/3 łyżeczki kwasu cytrynowego. Wymieszać i odstawić na 24 godziny.
Po tym czasie do każdej łyżki preparatu dodać 1 łyżkę miodu i dokładnie wymieszać.
Stosować 3–4 razy dziennie po 1 łyżce. Preparat jest dobrze przyswajalny i zachowuje trwałość do około 2 lat.
MIKSTURA WCIERKA DO WŁOSÓW
3 łyżki skrzypu, 3 łyżki pokrzywy, 1 duży liść aloesu, 1 szklanka czystej wódki. Liść aloesu uprzednio ścięty trzymamy 7 dni w lodówce, następnie myjemy dokładnie i ścieramy na tarce lub bardzo drobno siekamy. Miazgę umieszczamy w słoiczku, dodajemy sproszkowane zioła, zalewamy alkoholem. Wytrawiamy 21 dni, potrząsając słojem od czasu do czasu. Filtrujemy, przechowujemy w ciemnym, chłodnym miejscu. Doskonała wcierka do włosów, stosujemy raz w tygodniu. Miksturę po rozcieńczeniu 1:3 z wodą możemy używać do przemywania problematycznej skóry z wypryskami.
SZEJK SILNIE OCZYSZCZAJĄCY
Składniki: świeży ananas, garść skrzypu, pęczek kolendry, łyżka posiekanej natki pietruszki, 2 łyżki liści pokrzywy, 3 cm kawałek imbiru, 1 cytryna z uprawy ekologicznej, łyżka świeżo mielonych nasion ostropestu plamistego, 2 łyżeczki chlorelli, 1 łyżeczka proszku z dzikiej róży, ¼ łyżeczki dobrej soli kłodawskiej, gruboziarnistej, nieoczyszczonej
Dzień wcześniej przygotować wodę krzemionkową, według przepisu na wodę krzemionkową.
Do emaliowanego garnka wsypać garść skrzypu polnego zalać 0,7 litra dobrej jakości wody najlepiej źródlanej, dosypać sól, wymieszać i odstawić na całą noc.
Następnego dnia do blendera wrzucić ananasa pokrojonego na kawałki, dodać kolendrę, natkę pietruszki, pokrzywę, imbir pokrojony na kawałki, cytrynę ze skórką.
Dodać ostropest, proszek z róży i chlorellę, dolać wodę krzemionkową, zblendować.
Jeśli jesteśmy na diecie tradycyjnej (wszystkożernej) i nie oczyszczamy organizmu regularnie, koktajl spożywamy ostrożnie, najlepiej małymi porcjami co pół godziny lub godzinę, obserwując samopoczucie. Zbyt gwałtowne uwalnianie toksyn może spowodować bardzo złe samopoczucie. W zależności od stopnia zanieczyszczenia organizmu, obserwując organizm całą porcję koktajlu należy wypić w ciągu 6 do 12 godzin. W trakcie kuracji konieczne jest picie dużej ilości dobrej jakości najlepiej źródlanej lub strukturyzowanej wody oraz spacery, skoki na trampolinie, podskoki, skakanie na skakance, tak by limfa krążyła bez zastojów. Można korzystać z sauny lub kąpieli oczyszczającej np. z dodatkiem soli epsom lub ziół. Nasza dieta powinna być lekka i składać się z warzyw liściastych, zielonych i owoców.
Nieco łagodniejszą wersję stosuję bardzo często od wczesnej wiosny do późnej jesieni w sposób następujący.
WERSJA Z GRUSZKĄ
1 banan, 🍌
1 gruszka, 🍐
gruby plasterek cytryny 🍋
2 daktyle miodowe
5 gałązek skrzypy polnego,
200 ml. dobrej jakości wody
WERSJA Z ANANASEM I MNISZKIEM
1 banan, 🍌
2 gruszki
gruby plasterek cytryny 🍋
2 daktyle miodowe
garstka gałązek skrzypu polnego, 🌿
garstka listków pokrzywy,
100 ml. wywaru z igieł sosny.
KOKTAJL Z POMARAŃCZĄ
3 pomarańcze, 1,5 szklanki liści szpinaku, kilka listków świeżej mięty, 1 łyżeczka suszonego skrzypu polnego, 200 ml. wody.
Skrzyp zalewamy wodą i gotujemy 15 minut, zostawiamy do przestygnięcia. Wszystkie składniki wrzucamy do blendera, dodajemy napar skrzypowy i blendujemy.
SAŁATKA ZE SKRZYPU
20 dkg szypułek z łodygami skrzypu polnego lub leśnego, 8 łyżek sosu sojowego, pół łyżeczki cukru, łyżeczka ciemnego octu (np. balsamicznego)
Łodygi skrzypu obrać z łuskowatych brązowych listków i gotować wraz z szypułkami przez 10 minut. Odcedzić. W misce dokładnie wymieszać sos sojowy, cukier i ocet, dodać skrzyp, wymieszać. Podawać na ciepło lub zimno jako dodatek do ryżu, zup i innych dań.
Z miłością Dziewanna
Przeciwwskazaniem do stosowania ziela jest niedobór witaminy B1, skrzyp zawiera antyaneurynę w formie enzymu tiaminazy, rozkładającego tę, podczas długiej kuracji preparatami skrzypu zaleca się jej uzupełnianie.
Ponadto przeciwwskazaniem jest rwa kulszowa, niedawno przebyta operacja, postrzał, zapalenie korzonków nerwowych, rzucawka ciążowa, silne bóle mięśniowe, przykurcze mięśni, bradykardia.
Materiały zawarte na tej stronie nie stanowią żadnej porady o charakterze medycznym, służą one wyłącznie w celach informacyjnych. Wszelkie kuracje lecznicze należy skonsultować z lekarzem. Przed zastosowaniem kuracji ziołami zawsze sprawdzaj przeciwwskazania i interakcje z lekami, jeśli takie przyjmujesz.
Jeśli chcesz umówić się na konsultację, poradę lub dobór ziół oraz kuracji, napisz do mnie maila. Zapraszam serdecznie.
zielnikdziewanna@gmail.com
© Tekst autorski. Proszę nie kopiować bez oznaczenia źródła.
Skrzyp leśny
(Equisetum sylvaticum)
Bibliografia
Medycyna dawna i współczesna Dr. Henryk Różański „Skrzyp – Equisetum”
Medycyna dawna i współczesna Dr. Henryk Różański „Equisetum- skrzyp jako elastotropica i uragoga”
Medycyna dawna i współczesna Dr. Henryk Różański „Ziele skrzypu – Herba Equiseti”
„Dzika kuchnia” Łukasz Łuczaj
„Leki z bożej apteki” Jan Schulz
„Ziołolecznictwo” Poradnik dla lekarzy pod redakcją doc. dra hab. Aleksandra Ożarowskiego
„Ojca Grande przepisy na zdrowe życie” Marzena Burczycka-Woźniak, Tadeusz Woźniak
„Apteka pana Boga” Maria Treben
Magiczny zielnik Dziewanny 
Witam chciałbym oczyszczanie organizmu gdzie mroźna kupić pozdrawiam
PolubieniePolubienie
Witam proszę konkretniej bo nie rozumiem pytania.
PolubieniePolubienie